Anasayfa » Hayatın İçinden » Bunları Biliyor Musunuz? » Paslanmaz Çelik Neden Paslanmaz?

Paslanmaz Çelik Neden Paslanmaz?

Günlük hayatımızda gökdelenlerden köprülere, arabalarımızdan mutfak eşyalarına kadar birçok yerde çelik bulunur ve bu ürünler paslanma ile yüzleşmek zorundadır. Çelik ürünlerde paslanmaya karşı koymak için paslanmaz çelik kullanılması gerekmektedir. Peki, paslanma nasıl olur ve paslanmaz çelik paslanmaya nasıl karşı koyar?

Paslanma bir oksidasyon türüdür ve elektrokimyasal bir reaksiyondur. Paslanma, demir ile oksijenin tepkimeye girmesi sonucu oluşur. Yüzeyde oluşan pas aktif bir madde olduğundan yüzeyde hızlıca yayılır ve farklı yüzeylere etki eder. Çelik, bir alaşım olup demir, karbon,fosfor,silisyum ve alüminyum gibi elementlerin bir araya gelmesinden oluşur ve paslanmasına demir sebep olur. Demirin yanında diğer elementler demirin kırılganlık özelliğini azaltarak malzemeye sertlik kazandırırlar. Nikel, krom, bor, mangan gibi bazı elementlerde malzemeyi istenilen şekilde biçimlendirmek için kullanılır. Paslanmaz çelik ise; en az %10.5 krom içeren alaşım olarak tanımlanır. Çeliğin içinde bulunan krom, çeliği paslanmaya karşı koruyan en temel bileşendir. Paslanmaz çeliğin içerisinde bulunan krom, küçük bir oksitlenmeden sonra atomlar arası boşluklarını oksijen atomlarıyla doldurur. Bu şekilde ortaya ince bir krom-oksit (Cr2O3) tabakası çıkar. Boşluklar açıldığında tekrar oksijen atomlarıyla doldurulur ve böylece bu koruyucu tabaka çeliğin su ya da herhangi bir gaz ile temas etmesini engelleyerek metali korur. Bu koruyucu tabaka diğer elementlerin eklenmesi ile daha kuvvetli hale getirilebilir.

paslanmaz-celik-neden-paslanmaz-1Özetle paslanmaz çelik, çelik alaşımındaki element oranlarıyla paslanmaya karşı direnç kazanır. Yine de paslanmaz çelik tamamıyla dirençli değildir, ürünlerimizi pastan korumak için kullanım koşullarına dikkat etmeliyiz. Paslanmaz çelik ürünlerin kullanıldığı ortamdaki nem, tuz ve sıcaklık gibi faktörler paslanmaz çeliğin direncini düşürerek kullanım ömrünü azaltmaktadır.

Kaynaklar:

Why Does Stainless Steel Rust?, Erişim tarihi: 14.09.2016, https://www.polymersolutions.com/blog/why-does-stainless-steel-rust/

Paslanmaz Çelik Neden Paslanmaz? ,Erişim tarihi:15.09.2016, http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/makale/paslanmaz-celik-neden-paslanmaz

Send this to friend