Anasayfa » Kimya Kütüphanesi » Kimya Meslekleri » Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı (TMGD)

Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı (TMGD)

30 Haziran 2015 tarihi itibariyle, birçok iletişim kanalından sık sık duymaya başladığımız tehlikeli madde güvenlik danışmanlığı (TMGD) kavramının tarihi, aslında 58 yıl öncesine dayanmaktadır. Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması (ADR), Birleşmiş Milletler Komisyonu himayesinde, 30 Eylül 1957 tarihinde Cenevre’de hazırlanmış, bundan 11 yıl sonra yani 1968 yılında ise yürürlüğe girmiştir. Günümüz itibariyle, Türkiye’nin de içinde bulunduğu toplam 46 ülke tarafından uygulanmaktadır. ADR, yalnızca karayolu taşımacılığını ilgilendiren bir düzenleme olmayıp, tehlikeli maddenin bir noktadan diğer noktaya ulaşmasında rol alan tüm firmaları, yükümlülük altına alan bir uygulamadır.

tehlikeli-madde-guvenlik-danismanligi-tmgd-01Ülkemizde ise ADR Anlaşması, 2010 yılında imzalamıştır. 1 Ocak 2014 tarihi itibarıyla, ulusal mevzuat olarak anlaşma koşulları yürürlüğe girmiştir. Ayrıca yine ADR kapsamında hazırlanan, “Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı Hakkında Tebliğ” 22.05.2014 tarihli ve 29007 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. 1 Temmuz 2015 itibari ile de tehlikeli madde ile çalışan ya da farklı bir deyişle söylemek gerekirse, tehlikeli madde faaliyet belgesi (TMFB) bulunduran firmalarda, TMGD bulundurma zorunluluğu başlamıştır.


Tanım ve Motivasyon

Tehlikeli madde güvenlik danışmanı kimdir? Ne iş yapar? Kimler TMGD olabilir? TMGD’ler nerelerde çalışabilirler? Benzeri birçok sorunun cevabını gelin hep beraber verelim. Öncelikle TMGD, tehlikeli malları karayolu, havayolu, denizyolu, demiryolu ve kanal yolu ile taşınması, bununla ilgili olarak ambalajlanması, yüklenmesi ve doldurma işlemleri sırasında kişilerin, mülklerin, çevrenin korunması ve risklerin azaltılması konusunda işletmelere yardımcı olan kişi olarak tanımlanmaktadır. Peki danışman tüm bunları nasıl gerçekleştirir?

Danışmanın bir işletmedeki esas görevi, işletme liderinin sorumluluğu altında, işletmenin limitleri dahilinde, uygun araçları ve faaliyetleri belirlemek ve uygun olan en güvenli yolla bu faaliyetlerin yönetimini kolaylaştırmaktır. Bunun yanında;

  • Tehlikeli malların taşınması hususundaki zorunluluklara uygunluğun izlenmesi,
  • Tehlikeli malların taşınması hususunda işletmeye öneriler sunulması,
  • Tehlikeli malların taşınması dahilindeki işletme faaliyetleri konusunda işletme yönetimine, yoksa yerel bir kamu kurumuna yıllık rapor hazırlanması. Bu gibi yıllık raporların 5 yıl saklanması ve talep üzerine ulusal bir kuruma ibraz edilmesi gibi görevleri vardır.

tehlikeli-madde-guvenlik-danismanligi-tmgd-02

Bu görevler ve ADR 2015 Kılavuzunun 1.8.3.3. referansında belirtilen birçok görev, TMGD’lerin sorumluluğu altındadır.

Bu kadar detaylı ve sorumluluk gerektiren bir meslek için ise lisans mezunu olma ön şartı aranmaktadır. Lisans mezunu birey Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı (UDHB) tarafından yetkilendirilen bir eğitim kurumundan aralıksız 7 gün (49 saat) eğitim aldıktan sonra, UDHB’nin Ankara Merkezli gerçekleştirdiği 40 sorudan oluşan TMGD sınavından en az 70 puan alarak başarılı olmalıdır. Ayrıca yetkilendirilmiş bir kurumdan uygulamalı yangın eğitimini başarı ile tamamlamalıdır.

TMGD’ler kimyasal, tıbbi atık, akaryakıt, LPG, patlayıcı vb. tehlikeli maddeleri, bir takvim yılı içerisinde net elli ton ve üstü miktarlarda işlem yapan, gönderen, paketleyen, yükleyen, dolduran ve boşaltan işletmeler ile toplam araç taşıma kapasitesi elli ton ve üzerinde olan taşımacılık işletmelerinde çalışma şansına sahiptir.

Yalnız piyasadaki TMGD sayısı az olduğu için akaryakıt ve LPG istasyonlarında TMGD bulundurma zorunluluğu, 2018 yılına ertelenmiştir. 2018 yılında Türkiye piyasasının TMGD ihtiyacı, 18 bin kişi olacağı tahmin edilmektedir. Arz-talep ilişkisini karşılayacak teknik donanımlı danışman bulunmadığı için de uygulanan cezalar henüz caydırıcı nitelikte değildir. Bu da işletmeleri danışman bulundurma fikrine henüz itememiştir. 2018 yılı itibariyle gerek danışman sayısındaki artış, gerekse danışmana olan ihtiyacın artmasına bağlı olarak, ağır cezai yaptırımlar uygulanmaya başlanılacağı düşünülmektedir.

Not: Bu yazının yazımındaki yardımlarından dolayı TMGD Gizem hanıma sonsuz teşekkürler.
Kaynaklar
[1] Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğü, 16.11.2015; www.tmkt.gov.tr
[2] Tehlikeli Malların Karayolu ile Uluslararası Taşımacılığına İlişkin Avrupa Anlaşması (Cilt I), Birleşmiş Milletler Yayınları, Cenevre, 2014.
[3] “Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanlığı Hakkında Tebliğ”, Resmi Gazete, 29007, 2014.

 

Send this to friend