Anasayfa » Sektörler » Mühendislik Tasarım ve Dizayn » Ne Fazla Sıcak Ne Fazla Soğuk: Kimyasal Proseslerde Sıcaklık Kontrolü
Ne Fazla Sıcak Ne Fazla Soğuk: Kimyasal Proseslerde Sıcaklık Kontrolü

Ne Fazla Sıcak Ne Fazla Soğuk: Kimyasal Proseslerde Sıcaklık Kontrolü

Kimyasal proseslerin, üretim aşamasında kontrolü büyük önem taşımaktadır. En az üretim kadar önemli bir şey de kontroldür. Sıcaklık gibi parametreleri kontrol altında tutmak, istenilen değerlerin altına inmesini veya üstüne çıkmasını önlemek oldukça önemlidir.

Bu yazımızda, size kimyasal bir proseste sıcaklık kontrolü nasıl yapılır ve neden önem taşır ondan bahsedeceğiz.

Öncelikle kontrol için gerekli ekipmanlardan bahsedelim. Bunlar ısıtıcı, vana, sensor ve kontrolcüdür. Bu ekipmanlar kendi içlerinde de farklılık gösterir. Örneğin, kullanım şekline göre farklı tip vanalar vardır.

Oransal vana veya tam açılıp kapanan vana en sık rastlanılanlardandır. Tam açılıp kapanan vana adı üzerinde, istenildiğinde tamamen açılıp kapanırken, oransal vana belli bir oranda kapanır ve açılır. Hiçbir zaman tam olarak kapanmaz. Belli bir oranı ve dengeyi yakalayarak açılıp kapanmaktadır. Aynı şekilde kontrolcüler ve sensörler de sisteme göre farklılık göstermektedir.

Sıcaklık için gerekli ekipmanları öğrendik. Peki, kimyasal proseste sıcaklık kontrolü nasıl yapılır? Dilerseniz şimdi de onu inceleyelim:

Kapalı bir sistemde sıcaklık kontrolünü incelemeye ne dersiniz?

Kapalı bir sistemde, sıcaklığımız istenilen sıcaklığın üstünde ise sensör bunu algılar ve kontrolcüye iletir. İletiyi alan kontrolcü ısıtıcıyı kapatır ve vanayı açar. Su haznesindeki soğuk su vanadan geçerek tesisi soğutur. Tam tersi durumda ise, yani tesisin sıcaklığı istenilen sıcaklığın altında ise bunu algılayan sensörcü yine kontrolcüye iletecek ve kontrolcü de bu sefer vanayı kapatıp( soğuk suyun gelmesini engelleyip), ısıtıcıyı açacak ve tesisin ısınmasını sağlayacaktır.

Özellikle gıda ve ilaçlar sektörleri başta olmak üzere kimyasal işlemlerde sıcaklık kontrolü, ilacın, gıdanın ve başka kimyasal üretim süreçlerinin bozulmadan, sağlıklı ve güvenli olarak üretilmesi açısından önem taşımaktadır.

Kontrol birçok mühendislik alanında önemli olduğu gibi, kimya mühendisliğinde de oldukça önemli bir yere sahiptir. Kimyasal bir tepkime gerçekleştiğinde, gerek güvenliği sağlamak gerekse istenilen prosesi istenilen şekilde gerçekleştirmek için kimyasal prosesi belli sıcaklıkta tutmak gereklidir.

Kaynaklar:

http://che.metu.edu.tr/system/files/499%20booklet.pdf

Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kimya Mühendisliği,Ankara,Türkiye,

ChE 499 Dersi Projesi,Duygu Erdem (Danışman: Doç. Dr. Serkan Kıncal)

 

Send this to friend