Anasayfa » Sektörler » Nanoteknoloji » Nanoteknoloji İle Kansere Yeni Tedavi Yöntemleri Bulunuyor!

Nanoteknoloji İle Kansere Yeni Tedavi Yöntemleri Bulunuyor!

Nanoteknoloji, metrenin milyarda biri büyüklüğünde ölçekle gerçekleştirilen tüm faaliyetleri içeren bir ölçek teknolojisidir. Kozmetikten ilaca, boya sanayisinden biyoteknolojiye kadar; enerji, otomotiv, yapı, iletişim, tekstil, gıda, ambalaj, elektronik gibi pek çok sektörde nanoteknolojiden yararlanılır. En hayati uygulama ise biyomedikal alan uygulamaları ve kanser tedavisine yönelik yapılan çalışmalardır. Tıp alanında daha etkin ve hedefe yönlendirilmiş ilaçlar üretilmeye başlanması, sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli dokuları yok etme yöntemleri, etkin tıbbi görüntüleme yöntemleri ve cerrahi alanda kullanılan nano robotlar bu çalışmalara örnek olarak verilebilir.1

Kanser; vücudun bir doku ya da organında beliren bazı anormal hücrelerin kontrolsüz ve düzensiz bir şekilde çoğalması sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır. Günümüzde kanser, çoğu ülkede ölüm nedenleri arasında ilk sıralarda yer alır. Bu nedenle, kanser tedavisi için büyük çaba harcanmaktadır. Kanser tedavisinde radyoterapi, ameliyat ve kemoterapi gibi yöntemler kullanılır. Ancak, tedavide başarıyı kısıtlayan en önemli faktör, kemoterapide kullanılan antikanser ajanların tümörlü hücre ve dokular için seçici olmamasıdır. Neredeyse, tüm kemoterapötik ajanların normal doku ve organlara yan etki gösterdiği bilinmektedir. Kanser tedavisinin asıl amacı; normal dokuları etkilemeden kanser hücresini yok etmektir. Bu durum ise, kanser hücresinin selektif olarak hedeflendirilmesi ile mümkündür.  Bu amaçla nanopartiküller kullanılır.2

Nanopartiküller, kanser hücrelerinden daha küçüktürler (partikül büyüklükleri 10–1000 nm arasında değişir). Polimer, metal, seramik gibi malzemelerden oluşabilirler. Üretimlerinde kullanılan farklı yöntem ve malzemeler nedeniyle çeşitli şekil, büyüklük ve özelliklere sahiptirler. Bu geliştirilen nanopartiküller ile kemoterapi ilacı yalnızca kanserli bölgeye hedefli olarak gönderildiğinde, ilacın tümördeki yerleşiminin hedeflendirilme ile arttırılması, hedeflendirilmemiş hücrelerdeki yerleşiminin azaltılması, geçiş bölgelerinden olabilecek ilaç sızıntısının en aza indirilmesi, ilacın parçalanmadan korunması, ilacın hedeflenen bölgede istenilen süre boyunca kalabilmesi ve hücre içine alımın kolaylaştırılması sağlanır.3

Bu amaçla pek çok klinik denemeler yapılmış ve ilk kez ise çok sayıda uluslararası merkezin ortaklaşa yürüttüğü bir çalışmada BIND-014 isimli nano-ilaç insan klinik çalışmalarında başarıyla denenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, bu ilaç nanopartikül içeren ilacı hedef alarak, tümör bölgesinde yüksek ilaç konsantrasyonu sergilemiş ve büyük ölçüde daha iyi etkinlik sonuçları elde edilmiştir. Çalışma kapsamında araştırmacılar uzun süreli dolaşım ve kontrollü ilaç salınımına uygun farmakokinetik özellikleri içeren veriler üretmiştir.4

İlerleyen yıllarda nanoteknolojideki hızlı gelişmeler kanser tedavisinde daha etkili olacaktır. Hedeflendirmede yeni hedeflerin bulunarak, nano taşıyıcıların özellikleri iyileştirilerek kanser ilacının tümörlü bölgeye daha etkili bir şekilde taşınması ve daha az yan etkiye neden olması amaçlanmaktadır.

 

Kaynaklar

[1] Denkbaş, E. B., “Nanomalzemeler Karakterizasyonları ve Uygulama Alanları”, Nanobülten,  13, 5-7, 2011.
[2] Erdoğan, A., Özkan, A., Kanser Tedavisinde ve Tümör Görüntülemesinde Nanoteknolojik Uygulamalar, Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 22(3),  426-440, 2013.
[3]  Çevik, Ö., Aydın, U., Gürsoy, R. N., Kanser Tedavisinde Lenfatik Hedeflendirme, Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dergisi, 32(1), 67-90, 2012.
[4]  İnsan Klinik Çalışmalarında Kullanılan İlk Hedeflenmiş Nano-ilaç, Erişim Tarihi 5 Eylül 2015, http://www.medikalakademi.com.tr/kanser-tedavi-ilk-nano-ilac-bind-dosetaksel/

Send this to friend