plastik geri dönüşümü – Kimyasal Gelişmeler http://www.kimyasalgelismeler.com Yeniliğin ve Gelişimin Tek Adresi Sat, 19 Mar 2016 21:55:06 +0000 tr hourly 1 https://wordpress.org/?v=5.2.2 Plastik Yiyen Bakteri http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-yiyen-bakteri.html http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-yiyen-bakteri.html#comments Sun, 20 Mar 2016 07:00:08 +0000 http://www.kimyasalgelismeler.com/?p=4124 Dünya genelinde yıllık 45 milyon ton plastik üretiliyor ve bizler plastik içeren ürünleri her gün kullanıyoruz. Su şişeleri, şampuan ve deterjan kutuları, telefon kılıfları, mutfaklardaki saklama kapları ve bazı tekstil ürünleri bunların sadece bazılarıdır. Hayatımızın her anında kullandığımız bu plastik ürünlerin sadece küçük kir kısmı geri dönüştürülerek tekrar kullanıma sunuluyor. Geri dönüşümü yapılan ürünlerin doğaya verdiği zarar azaltılmış olsa da madalyonun diğer yüzünde geri dönüştürülemeyen, doğaya bırakılan plastik yığınları da bulunuyor. Bu kirliliği en aza indirmek için bilim dünyasında birçok çalışma yürütülüyor. Bu konu ile alakalı Japonya’da Kyoto Teknoloji Enstitüsü ve Keio Üniversitesi tarafından yapılan araştırmalar sonucunda plastik geri dönüşümü için yeni bir çözüm bulundu.

Araştırmalara göre, “Ideonella sakaiensis” adlı  yeni bakteri türünün, doğada yok olma süresi yaklaşık 400 yıl olan  Polyethyleneterephthalate (PET) grubu plastikleri tümüyle yıkıp dönüştürebildiği bulundu. Yapılan araştırmalar sonucunda bakteriler, plastiği hücre zarının içine aldıktan sonra  MHET (Mono-2-Hidroksietil-Tereftalik Asit) ve etilen glikol adı verilen ve doğaya hiçbir zararı olmayan monomerlere yıktığı öğrenildi.

Plastik-Yiyen-Bakteri-01

Ideonella sakaiensis bakterisinin PET polimerini MHET ve etilen glikole dönüştürmesi

Doğada çözünmesi 400 yıl süren bir pet şişeyi bakterilerin parçalaması ise yaklaşık 6 hafta sürüyor. Bilim adamları bu süreyi kısaltmak için genetik mühendisleri ile çalışarak bakteriden alınan genlerin daha hızlı bir şekilde üreyen başka bir bakteriye aktarılması üzerine çalışmalar yapılacağını söylüyorlar.

Yeni bulunan “Ideonella sakaiensis” adlı bakteri türü bizlere doğadaki zararlı plastiklerden kurtulmak için daha hızlı ve kolay bir yol sunuyor. Bu sayede hayatımızın her noktasına giren plastik ürünlerini gönül rahatlığı ile kullanabilecek ve aynı zamanda da doğamızın temiz kalmasını sağlamış olacağız.

Kaynak

Newlydiscoveredbacteria can eatplasticbottles, Erişim Tarihi: 17.03.2016,http://phys.org/news/2016-03-newly-bacteria-plastic-bottles.html

]]>
http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-yiyen-bakteri.html/feed 1
Plastik Geri Dönüşümü Nasıl Yapılır ? http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-geri-donusumu-nasil-yapilir.html http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-geri-donusumu-nasil-yapilir.html#respond Sun, 25 Oct 2015 07:00:43 +0000 http://www.kimyasalgelismeler.com/?p=2118 Plastiklerin kaynağı  ham petrol, gaz ve kömürdür. Çöpe atıldığında çürümez, paslanmaz, çözünmez ve bozulmazlar. Suyu ve toprağı kirletmesinin yanında yıllarca doğada birikirler… Sudaki canlılara zarar verir hatta ölümlerine neden olurlar. Doğada biriken bu plastiklerin bertaraf edilmesi gereklidir. Geri dönüşümü olan diğer maddeleri ise şöyle sıralayabiliriz;

Kimyasal atıklar, Cam, Kağıt, Alüminyum, Plastik, Piller, Motor yağı, Akümülatörler, Beton, Organik atıklar, Elektronik atıklar, Demir, Tekstil, Ahşap, Metal olarak sıralanabilir. (1)

Yukarıda listelenen maddelerin geri dönüşümü sayesinde hem hammaddeye olan ihtiyaç azalmış olur, hem de enerji yönetimini en doğru şekilde gerçekleştirmiş oluruz. Günümüzde gelişmekte olan ülkelerin pazarlardan pay kapma taktikleri doğrultusunda üretimde aşırı artış olmaktadır.  Fakat, ucuz ürün üretme mantığı ile enerji verimliliği düşük, hammadde yönetimi olmayan tesislerde çevre kirliliğine sebep olmaktadırlar. Tüketici ise ucuz ürünü kullanıp çöplerini ayrıştırmadan bilinçsizce doğayı tahrip etmektedir.  Geri dönüşebilen maddelerin içinde ise plastik geri dönüşümü oranı, Avrupa’da katı atıklardaki ambalaj malzemelerinin geri toplama, yeniden kullanma oranları ( 1998) araştırmasına göre en düşük seviyededir.

Bu sorunun giderilmesi amacı ile çeşitli ülkelerce geliştirilmiş politikalar başlıca üç temele oturtulabilir:

  • Atığın kaynağında önlenmesi veya azaltılması
  • Katı atıklar içinde yer alan çeşitli maddelerin geri döndürülmesi ve yeniden kullanımı
  • Yeniden kullanılmayacak kısmın emniyetli bir biçimde yok edilmesi veya depolanması (2)


Plastiklerin geri dönüşümünün sağlanması için gerekli aşamalar şöyledir;

  • Plastiğin Kesimi ve Kırılması: Cinsine göre ayrılan atık plastikler kırma makinalarında parçalanırlar. Bu parçalara kepek ismi verilir.
  • Plastik Yıkama ve Kurutma: Kepek haline gelen yarı mamül, önce yıkama havuzlarında kaliteli ürün elde etmek ve fire vermemek amaçlı yıkanır. Sonra, tipik endüstriyel kurutucularda her plastiğin çeşidine göre nemi alınır.
  • Plastiğin Besleme Kazanına Transferi: Plastiklerin sıkma makinesine veya istenilen yere taşınması işlemi helezonlar yardımıyla yapılmaktadır.

Ayrıştıralan plastikler kullanım alanlarına göre agromel makinalarında uygun sıcaklık ile eritilip kaynaştırılması sağlanır. Daha sonra soğutulurak granül haline getirilir.

plastik-geri-donusumu-nasil-yapilir-01

Bu aşamalardan önce plastik atık, ürün cinsine göre uygun biçimde yabancı cisimlerden ayıklanmalıdır. Büyük kirleticiler ayırma masasında elle giderilmelidir. Yıkanması gereken atık plastikler, uygun yıkama tesislerinde yıkandıktan sonra kurutulmalıdır. Yıkama işlemi genellikle kirli plastik ürünlerde yapılmaktadır, temiz plastiklerde yıkama yapılmayabilir. İşlenecek atık plastik ürünler, granül ekstrüzyonuna uygun şekilde kırılmalıdır. İsteniyorsa plastik atıklar kendi cinsi arasında renklere ayrılabilir. Granül ekstrüzyonunun verimli çalışabilmesi için kırıcı eleğinin delik çapı 8 mm olmalıdır.  Yüzdürme ile hafif ve ağır plastikler ayrıştırılmalıdır.  Plastikler nem oranı %1’ den az oluncaya kadar kurutulmalıdır.(3)

Geri dönüştürülen plastikler sera örtüsü yapımında, otomotiv sektöründe yedek parça ve plastik torba üretiminde, atık su boruları, deterjan şişeleri, çöp kutuları ve benzeri ürünler, marley ve çeşitli plastik dolgu malzemelerinde kullanılırlar.

Kaynaklar:

(1) Pagçev Ambalaj Atıklarının Yetkilendirilmiş Kuruluşu web sitesi, 19.09.2015 http://www.pagcev.org/geri-donusum
(2) MEGEP Plastik Teknolojisi, hbogm.meb.gov.tr.
(3) Eker, A., A., Plastik Malzemelerin Geri Kazanımı, Yıldız Teknik Üniversitesi, 28.04.2009,  www.yildiz.edu.tr.
www.atikyonetimi.kadikoy.bel.tr/AltSayfa.aspx?ID=1
www.hurplastik.com/?page_id=24

]]>
http://www.kimyasalgelismeler.com/sektorler/geri-donusum-teknolojisi/plastik-geri-donusumu-nasil-yapilir.html/feed 0